Filosoferen over poëzie

Geplaatst: 15 jul 2008 06:17 pm



IK ben erg benieuwd naar zijn antwoord, Rutger.

Dettie heeft ook nog een antwoord te goed over rijmen in het Spaans.

In het Spaans eindigen bijna alle zelfstandige naamwoorden op een o (m) of een a(v). Meervouden op as en os. Het is dus moeilijk in het Spaans het rijm op de laatste lettergreep geheel te vermijden.



Ik geef de laatste woorden van een passage:



ganancia

pérdida

mismo

plazuela

adentro

subvertido

tiempo

confluencias

precencias

instantanéo

viento

fresnos

surtidores

liquidas

agua

pierden

manos

reflejos

avanzar

llegamos

estamos

pasado

intocable



Volgens mij zit hier geen systematisch rijm in, maar zijn de (half)rijmwoorden toevallig. Bij andere passages is dit nog duidelijker.



Volgens mij moet een vertaler van een rijmend gedicht ook een rijmende vertaling maken. Dit doen in ieder geval de vertalers die ik ken.



Pieter

Geplaatst: 15 jul 2008 06:57 pm

PieterW schreef:



Volgens mij moet een vertaler van een rijmend gedicht ook een rijmende vertaling maken. Dit doen in ieder geval de vertalers die ik ken.

P



Pieter

Inderdaad, Spaanse zelfstandige naamwoorden, bijvoegelijke naamwoorden rijmen bijna altijd. Of je dan nog van rijm kunt spreken ...



Wat vertalen van gedichten betreft, een kleine anecdote uit mijn laatste jaar aan de universiteit (ondertussen 25 jaar geleden). Een vak ging uitsluitend over Hadewych. Tijdens het jaar werden twee gedichten grondig geanalyseerd, inclusief vertaling naar modern Nederlands. Voor het examen hadden we de keuze. Een bespreking (als groepswerk), of gewoon de stof instuderen. Ik heb met een collega een van haar strofische gedichten besproken. Het examen ging uiteindelijk maar over een vraag, en dat was hoe ik stond tegenover vertalingen (vrij of letterlijk).



Ondertussen heb ik zelf al wel wat gedichten vertaald van o.a. Goethe, en over het algemeen probeer ik een gulden middenweg te bewandelen. De taal waarnaar je vertaalt laat niet altijd onmiddellijk een letterlijke vertaling toe.



Bovendien moet je er mee rekenen dat een vertaling altijd een interpretatie inhoudt.



Rutger

_________________

Geduld, eenvoud en mededogen (Tao).



blog.seniorennet.be/mijn_boekenhoekje

Geplaatst: 16 jul 2008 08:13 am



Op de bres voor de poëzie



Ik weet niet waar en wanneer, maar ik las een artikel van de hand van een Nederlands dichter waarin-ie stelde dat het enjambement in de poëzie ‘iets voor mietjes’ was en een artikel van de hand van een andere Nederlandse dichter die rigoureus alle poëzie ‘met een clou of een frappe aan het eind’ als non-poëzie bestempelde. Waarmee dus de hele wereldliteratuur is geliquideerd.



Dit heb ik gecopiëerd van de weblog van Gerrit Komrij (Lucifer in het hooi).

Mag dat eigenlijk wel, Dettie? Anders haal ik het weer snel weg. Ik beveel wel aan iedereen die dit leest op zijn weblog dit artikel te lezen.



Pieter

Geplaatst: 16 jul 2008 10:10 am



Even voor de mensen die niet weten wat een enjambement is of denken wat-was-dat-ook-alweer...



Er is sprake van 'enjambement' bij gedichten als het einde van de versregel niet samenvalt met de natuurlijke pauze in de zin.

Bij het lezen kan je niet je zoals in proza zonder pauze de zin doorlezen maar de versmelodie vergt een soort 'pauze'. Deze 'pauze' bewerkstelligt men door het éven aanhouden van het laatste woord van de regel: men laat de toon een fractie van een seconde dóórklinken.



Het enjambement kan meer of minder functioneel zijn.



Voorbeeld van een grote mate van functionaliteit:



(uit een gedicht van Herman Gorter):



Ze had een vaart genomen en was af-

gesprongen van de rotsen...



(Bron: nederlands.nl)

Pieter schreef : Ik weet niet waar en wanneer, maar ik las een artikel van de hand van een Nederlands dichter waarin-ie stelde dat het enjambement in de poëzie ‘iets voor mietjes’ was en een artikel van de hand van een andere Nederlandse dichter die rigoureus alle poëzie ‘met een clou of een frappe aan het eind’ als non-poëzie bestempelde. Waarmee dus de hele wereldliteratuur is geliquideerd.

Zo'n opmerking 'is iets voor mietjes' daar kan ik niet zoveel mee.

Waarom wordt dat opgemerkt, in welke context, wordt die opmerking toegelicht waarom iemand dat vindt enz.

Hetzelfde geldt voor de andere kreet. Op kreten is zo moeilijk reageren.

Deze kreten vragen natuurlijk om protest maar dat is te makkelijk.

Als ik het zou lezen, zonder toelichting over het waarom van deze kreten zou ik het afdoen met een schouderophalen en denken dat iemand even flink wil provoceren, in de hoop op reactie.



Dettie

Geplaatst: 16 jul 2008 12:54 pm



Even voor de duidelijkheid: het door Dettie geciteerde citaat is niet van mij maar is een citaat van Gerrit Komrij uit zijn weblog Lucifer in het hooi, die in een uitgebreid artikel twee andere dichters citeert. Het verdient aanbeveling om dit artikel te lezen, omdat de rationele Komrij stevig stelling neemt tegen in zijn ogen modernistisch gezwijmel. (dit laatste woord is van mij, lees maar welke woorden Komrij gebruikt)



Pieter

Geplaatst: 16 jul 2008 07:59 pm



Ja hoor Pieter, dat had ik begrepen dat je het uit een artikel had.

Maar, zoals ik al meldde, met zulke losstaande kreten kan ik zo weinig.

Die zijn uit een bepaalde tekst gehaald en dan weet je niet in welke context die opmerkingen gebruikt zijn.



Heb je ook een link naar dat ene artikel waarin die 'mietjes'opmerking gemaakt wordt en/of het door jou genoemde stuk van Komrij? (niet een link naar zijn weblog maar naar dát stuk)



Dettie