Het vertalen van Duitse poëzie.

In de beek gelegd.



Ik moest en zou de zuivere, lichte en helende koelte ervaren,

dus werd ik in mijn herinnering in de zilveren bedding gelegd.

Mee met de stroming deinen mijn lange groene haren,





Werner Bergengruen (1892-1964).

Vertaling: Willi Fraikin

---

In den Bach gebettet



Dass ich die lautere, leichtere, die heilsame Kühlung erfare,

ward mir von Menschengedenken ins silberne Bachbett gesenkt.

Mit der Strömung wehn meine langen grünenden Haare,



Werner Bergengruen



----



Ik waardeer raad en verbeteringen op mijn vertaling.

Hopelijk zijn er meer liefhebbers van Duitse poëzie die ook gaan vertalen.



De rest van de vertaling en het gedicht in het Duits zijn op te vragen bij Dettie

Wat ik er als leek van kan zeggen is dat ik het prachtig vertaald vind. Ik ben erg geïnteresseerd in Duitse poëzie en bezit o.a een bundel van Heinrich Heine en een omvangrijke bloemlezing.



De laatste regel zou kunnen luiden:



De jaren zijn voorbij gestroomd en verdwenen uit het zicht.



Pieter

Beste Pieter,



Jouw gesuggereerde laatste zin (bedankt voor het compliment trouwens: ik zal mijn best blijven doen) is prima!

Jouw suggestie bracht mij direct op een herschrijving:

"De jaren stromen boven mij, maar ik herken ze niet." Hoe vind je deze?



Jouw suggestie: "De jaren zijn voorbijgestroomd en verdwenen uit het zicht"

is metrisch kloppend maar m.i. qua strekking/zeggingskleur van Bergengruen niet helemaal correct, als ik het zo mag schrijven.



Buitenlandse, en dan vooral Duitse poëzie vertalen, is een gevaarlijke bezigheid. Waar stopt de dichter, en waar begint de vertaler?

Zelf geloof ik dat alleen dichters andere dichters kunnen vertalen.

Zelf hanteer ik de volgende methode: ik leer het originele gedicht van buiten. Dan kun je zelfs bij de kassa van AH nog op een goede vertaling komen! Dan wil ik weten wát de dichter precies wil zeggen. Ik wil de dichter op zijn "huid zitten". Ik wil ook trouw zijn aan haar of hem: zie twee keer "soms" in de tweede strofe! Dit doet geen dichter meer, enkele goede uitgezonderd. Bergengruens taalgebruik zouden wij nu wat ouderwets vinden. Toch, ik blijf trouw aan hem, en dat mag best wel in de vertaling te lezen zijn.

Ik ga nu even niet (tijdsgebrek/komt later wel eens) op m.i. Bergengruens strekking in. Die lezen jij en ik wel.

Wél: "de jaren stromen OVER/BOVEN hem, want hij ligt in dat beekbed.

M.i. is dit een wezenlijk beeld in dit prachtige metaforische gedicht.

"Wat uit het zicht verdwijnt" (jouw versie) verliest de strekking van de "helende koelte" uit de eerste regel.

Dit menselijke waterdier herként de jaren niet meer.

Dit is ook wezenlijk voor wat deze dichter wil zeggen.

Jouw suggestie rijmt beter. Maar wat gaat voor: rijmschema en dit volgen of: inhoudelijkheid/strekking/duidelijk van zegging?

Ik kom er later nog wel eens op terug.

Heine: ja die ken ik. Wist je dat K.Schippers flauwe aforisme "de zon gaat onder, ik voel mij bijzonder" op Heine teruggaat?

Pieter: vertaal eens wat Heines voor mij en de anderen, wil je?

Hierna kom ik met wat Rilke-vertalingen van zijn dierensonnetten.

Bergengruen kostte mij een jaar; maar Rilke is geen kluif zoals Werner: Rilke is een "slachthuis" voor vertalers!

Pieter: je leest ze binnenkort wel.

vr. gr.

Mijn Duits is daarvoor niet goed genoeg. Had onmiddellijk aan Pieter gedachtt, wat juist bleek, zie hierboven.

Rutger was ook erg geïnteresseerd in Duitse poëzie, maar doet jammer genoeg niet meer mee.



Tiba.

Een rijmend gedicht moet men zoveel mogelijk laten rijmen, zeker wanneer dat zo'n prachtig Duits is als hier. In het algemeen kun je er dan ook mooi Nederlands van maken en na herlezen moet ik nogmaals zeggen, dat is je wonderwel gelukt. Is het rijm onvindbaar dan moet er maar van afgeweken worden, dan is de betekenis toch belangrijker.

Aan Heine vertalen waag ik me niet omdat dat al vele malen gebeurd is en niet door amateurs zoals ik.



Jouw nieuwe zin vind ik ongeveer gelijk aan de oorspronkelijke, ik zie daar geen verschil, misschien is de eerste een licht pleonasme.



Van Rilke bestaan ook goede vertalingen, van Bergengruen ben ik er nog geen tegengekomen.



Ik zie uit naar een volgende vertaling van je.

Pieter

Welkom Wil,



Nu breng je me in een lastig parket. Omdat Leestafel enorm veel poëzie heeft staan ben ik behoorlijk aan regels gebonden. Ik mag geen poëzie plaatsen zonder toestemming van de (erven van) dichters en/of de uitgever. Doe ik dat wel dan kan ik een behoorlijke boete krijgen en ik heb daar het geld niet voor.

Als dichters meer dan zeventig jaar geleden zijn oveleden dan zijn de gedichten vrij van copyright. Rilke mag dus wel geplaatst worden maar Bergengruen nog niet.

Het is heel vervelend om te moeten melden gezien je enthousiasme maar ik zal het gedicht van Bergengruen moeten weghalen.



Groet

Dettie