Geplaatst: 06 dec 2007 07:54 am
Men kwam en ging. Men was en bleef...,
Men kwam en ging. Men was en bleef
die nam en gaf. Die bad en at.
Bezat. Bedreef. Men las. Men schreef.
Men nam en ging. Vernam. Vergat.
Je kwam en ging. Je was en bleef
die nam wie nam. Die gaf wie gaf.
Het was te geef. Ik las. Ik schreef.
Je ging. Je gaf. Gaaf en onaf.
Stefaan van den Bremt
uit: In een mum van taal, Lannoo 2002
Tot nu toe slechts positieve reacties. Laat ik beginnen met te zeggen dat ik het taalkundig een heel lelijk gedicht VIND. De taal is als het ware uitgebeend en de dichter heef bijna uitsluitend woorden van drie letters overgehouden. Dit is erg kunstmatig: er wordt een kunstje geflikt. Omdat drie- en vierletterwoordjes bijna nooit mooi zijn kan er nooit meer een muzikaal gedicht uit voortkomen. Het hort en stoot. Dat kan een functie hebben, zoals bij rappers e.d. maar hier wil de dichter kennelijk zeggen hoe hij een verhaal zo kort mogelijk kan vertellen, het kunstje waar de lezer mee mee moet gaan en het dan onmiddellijk begrijpen. Maar dat begrijpen lukt niet, want zelfs Rutger komt niet tot een duidelijke uitleg. Omdat er toevallig het woordje bad instaat zijn er een paar die denken dat het over het geloof gaat. Maar omdat ik het woord "bedreef" lees kan ik net zo goed denken dat het over de liefde gaat. Het enige wat bedreven wordt is toch de liefde, of heb ik het mis?
Rutger denkt dat het over twee personen gaat, dit klopt volgens mij niet.
Eerst heeft hij het over MEN, dan over JIJ, en dan over IK.
IK haal eruit dat MEN over de mensheid gaat met al zijn activiteiten:
blijven, nemen, geven, bidden, eten, bedrijven, lezen, schrijven etc.
In het tweede gedicht komen dan JIJ en IK die hetzelfde doen, GAAF en ONAF. dat wil zeggen soms goed, soms slecht.
IK zie er geen geloof in.
Nu de twee laatste coupletten van Sunlarmo:
Ik tol en tol
buitel en tol
flirtend met de grens
tussen morgen en vandaag
Ik tol en tol
buitel en tol
tot alles rondom me
weer vervaagt
We zien weer eenzelfde gebruik van eenvoudige, korte woorden, maar volgens mij doet Sunlarmo het veel beter omdat hij minder star is en woorden van twee lettergrepen met een toonloze uitgang invoegt die de regels veel prettiger laten lezen. Wij vinden het Italiaans niet voor niets muzikaal: bijna elk woord eindigt in die taal op een toonloze e.
Ik ben het met Dettie eens dat het gedicht gaat over de grens tussen waken en dromen, maar ik persoonlijk vind de twee laatste coupletten het mooist.
Verder ben ik het wel met jullie eens dat gedichten bij verschillende lezers verschillende beelden op kunnen roepen, maar bij het schrijven zal de dichter meestal toch maar EEN beeld, EEN betekenis voor ogen hebben. Anders wordt de poëzie zo relatief en hebben pogingen tot verklaring van gedichten weinig zin meer, evenals verklarende recensies. En dat zou ik erg jammer vinden.
Graag commentaar, en neem geen blad voor de mond!
Hg. Pieter
_________________
"Hoed u voor de literatuur. Gebruik de woorden die het eerst bij je opkomen" J.P. Sartre
