uitleg gedichten

Zou iemand mij kunnen uitleggen waar deze gedichten precies over gaan:



Zoontje

Esther Jansma



Hij sluit de ogen en de wereld

opent zich. Hij valt

terwijl geen ding op diepte duidt



begeven wanden het, verzakt

de vloer, stormt lucht naar binnen.

Stort hij er in, maatloos.



Elk slaapliedje is een proloog,

een hoge stem die gaten

in zijn hoofd zingt. Slaap



bolt de rokken van het huis.

Het nest zwalkt als een schip.

Hij beeft, hij hangt aan aarde



die zijn handen, grijpmachientjes,

vogelklauwtjes, kneden

uit de takken van de lakens.



Levensverhaal



Peter Ghyssaert



Toen hij geboren was begon het al:

zijn moeder was de bijsluiter verloren.



Nooit wist hij waartoe dit

of dat dienen moest. Hoewel

hij toch kon raden

liep het steeds verkeerd.



Zijn vrienden durfde hij niets te vragen:

in hun jeugd hadden die goed

hun eigen voorschriften gelezen

en die toen verbrand.



Iedereen hield alles maar geheim

en deed volmaakt wat hij niet kon;

ze lachten hem al op e speelplaats uit:



een tegenstrijdigheid, verlamd

en huilend in de zon.



alvast bedankt

Peter Ghyssaert



Toen hij geboren was begon het al:

zijn moeder was de bijsluiter verloren.



Nooit wist hij waartoe dit

of dat dienen moest. Hoewel

hij toch kon raden

liep het steeds verkeerd.



Zijn vrienden durfde hij niets te vragen:

in hun jeugd hadden die goed

hun eigen voorschriften gelezen

en die toen verbrand.



Iedereen hield alles maar geheim

en deed volmaakt wat hij niet kon;

ze lachten hem al op de speelplaats uit:



een tegenstrijdigheid, verlamd

en huilend in de zon.

Dit is het gemakkelijkste van de twee. De dichter ziet het pasgeboren jongetje als een apparaat. Er was geen bijsluiter (ofschoon die eigenlijk bij medicijnen zit, bij apparaten zitten handleidingen), de moeder wist niet met haar zoontje om te gaan. Daardoor wist hij zelf ook niet hoe te moeten leven in tegenstelling tot zijn vrienden, die het wel wisten maar die waren (zogenaamd) hun handleiding kwijt en leerden hem niets, ze lachten hem uit, hij was de jongen die in de klas werd gepest; zelfs in de zon was hij ongelukkig. Een mooi gedicht.

Pieter



P.S. Over het gedicht van Jansma moet ik nog een tijd nadenken maar misschien dat andere forumleden het wel meteen begrijpen.

Levensverhaal



Peter Ghyssaert



Toen hij geboren was begon het al:

zijn moeder was de bijsluiter verloren.



Nooit wist hij waartoe dit

of dat dienen moest. Hoewel

hij toch kon raden

liep het steeds verkeerd.



Zijn vrienden durfde hij niets te vragen:

in hun jeugd hadden die goed

hun eigen voorschriften gelezen

en die toen verbrand.



Iedereen hield alles maar geheim

en deed volmaakt wat hij niet kon;

ze lachten hem al op e speelplaats uit:



een tegenstrijdigheid, verlamd

en huilend in de zon.

Allereerst: ik ben geen deskundige, dus neem dit als mijn persoonlijke gedachten over dit gedicht.



Ik denk grotendeels in dezelfde richting als Pieter. Zijn moeder (zulke moeders bestaan helaas) weet zich geen raad met een kind en voedt hem dus niet op, leert hem niet hoe zich in het leven te gedragen. Dat moet hij zelf maar uitvinden door schade en schande:



Hoewel

hij toch kon raden

liep het steeds verkeerd.



Zijn vrienden hadden het geluk wel op weg geholpen te zijn:



in hun jeugd hadden die goed

hun eigen voorschriften gelezen

en die toen verbrand.



"eigen voorschriften" zijn dan de bij dat speciale kind passende opvoeding, die voorschriften worden dan een deel van henzelf: ze weten hoe gelukkig en goed te leven zonder ze nog te hoeven "lezen".



Zozeer een deel van henzelf, dat het lijkt of ze het "geheim hielden" (ze zijn er zich niet bewust van) en hun gedrag beschouwen als normaal.

Hij wijkt daarvan af en wordt dus buitengesloten en uitgelachen.



Het leven kan zo mooi zijn (de zon schijnt), maar als je niet weet hoe normaal en gelukkig te leven (verlamd) en niemand het je wil (of kan) vertellen, dan voel dat zo tegenstrijdig en triest (huilend).



Naar het andere gedicht ga ik ook nog nader kijken.



Librije.



N.B. hier:



www.gedichten.nl/nedermap/gedichten/categorie/pesten.html



kun je dit gedicht (en andere van hem en van andere dichters over pesten) vinden, de mening van andere lezers erover lezen en vind je een link naar zijn biografie.

Zoontje

Esther Jansma



Hij sluit de ogen en de wereld

opent zich. Hij valt

terwijl geen ding op diepte duidt



Het gedicht begnt met dat het zoontje de ogen sluit (hij gaat slapen)

en de wereld opent zich (de wereld in zijn slaap, dromen)

Hij valt in slaap.

Ik weet niet of je het kent 'Ik' maar vlak voor je in slaap valt kan het voelen of je ergens in valt, of je in een diepte valt terwijl die diepte er natuurlijk niet is (terwijl geen ding op diepte duidt)



begeven wanden het, verzakt

de vloer, stormt lucht naar binnen.

Stort hij er in, maatloos.



Dit bovenstaande gedeelte gaat over het in die diepte vallen, hoe het voelt.





Elk slaapliedje is een proloog,

een hoge stem die gaten

in zijn hoofd zingt. Slaap



bolt de rokken van het huis.

Het nest zwalkt als een schip.

Hij beeft, hij hangt aan aarde



die zijn handen, grijpmachientjes,

vogelklauwtjes, kneden

uit de takken van de lakens.



Elk slaapliedje is voor het kindje de proloog

Een proloog is de inleiding van een boek of een toneelstuk.

In dit geval is de proloog (het liedje) de inleiding voor het slapen gaan.

Iemand zingt met hoge stem een liedje waarop het zoontje langzaam in slaap valt, wegdoezelt (zingt gaten in zijn hoofd)



Slaap bolt de rokken van het huis

Deze versregel vind ik moeilijk. Daar denk ik nog even over na.



Het nest zwalkt als een schip.

Dit is hoe het zoontje het in slaap vallen voelt. Het nest is zijn bedje.



Hij beeft, hij hangt aan aarde

die zijn handen, grijpmachientjes,

vogelklauwtjes, kneden

uit de takken van de lakens.



en in dit gedeelte wordt beschreven hoe iemand naar het in slaap vallende zoontje kijkt.

Het kindje beeft/bibbert en zijn kleine handjes (grijpmachientjes, vogelklauwtjes) kneden/knijpen in het laken alsof hij zich vast wil houden, niet wil vallen, op aarde wil blijven.



Hopelijk heb je hier wat aan



Dettie

Ik heb gelezen dat het zoontje van Esther Jansma gestorven is, 9 maanden oud, tijdens een operatie. Een interview met de dichteres vind je hier:



www.literatuurplein.nl/rubriek.jsp?rubId=5



Steeds dieper in slaap vallen kan dan ook slaan op de narcose.



Ik heb het idee, dat het tweede deel van het gedicht niet meer over slapen gaat:

Het nest zwalkt als een schip.

Hij beeft, hij hangt aan aarde



die zijn handen, grijpmachientjes,

vogelklauwtjes, kneden

uit de takken van de lakens.

Het nest/bedje is niet veilig meer: het zwalkt als een schip. Hij beeft (door ziekte/koorts?) Hij wil de aarde niet verlaten (hangt er aan), probeert zich vast te grijpen (aan zijn lakentjes).



Esther Jansma heeft meer gedichten geschreven over haar overleden zoontje Abel.



Librije.

Ik denk dat dan mijn hele uitleg herzien moet worden Librije.



Het gedicht komt uit de bundel 'Hier is de tijd' waar zeven gedichten die ze opdroeg aan haar zoontje, die een paar maanden voor zijn eerste verjaardag overleed.



Bedankt dat je me er op wees.



Dettie