*M. Panajotova - Laatste opdracht (uitleg Lambert Wierenga)

Geplaatst: 10 jan 2008 04:05 pm



Uitleg gedicht Maja Panajotova - Laatste opdracht



Door Lambert Wierenga





www.poezie-leestafel.info/m-panajotova-laatste-opdracht



---

Geplaatst: 10 jan 2008 08:56 pm



Laatste opdracht



Je verliest me, mijn liefste, verliest me,

zoals een vrouw in de weer met de was

haar gouden ring verliest.

Je zult me zoeken in het schuim van woorden, ogen en gezichten,

maar ik zal blinken ergens op een vreemde plek.



Je verliest me, mij liefste, verliest me,

zoals de jager de tere ree verliest,

als hij haar dode lichaam heeft



Je zult me zoeken in het bos van herinneringen

en gebaren maar ik zal ergens kwijnen in de dichte schaduw.



Je verliest me, mijn liefste, verliest me,

maar jij bent mijn land en mijn zee.

Ik zal je zoeken, ver, in vreemde landen,

omdat ik twee keer bannelinge ben.



Je verliest me, mijn liefste, verliest me.





Geachte Heer Wierenga



Tot mijn spijt kan ik het niet eens zijn met uw uitleg. We zijn het er over eens dat het een mooi en vanaf de eerste regel boeiend gedicht is. Maar

het kan niet de bedoeling van een dichter/es zijn dat de uitleg zo uitvoerig moet zijn. Dan is het begrijpen ervan slechts voor superanalisten weggelegd en is de spontaniteit van een gedicht weg. U gaat uitvoerig in op de technische aspecten maar die zijn maar zijdelings interessant en bij een een dichteres met een beetje vakmanschap ontstaan deze spontaan met een beetje bijschaving.

Het gaat om de betekenis van de metaforen en hierbij ziet u nogal wat over het hoofd.



De minnaar=de liefste=een ideaalbeeld.

De beminde (de dichteres) wordt op twee manieren verloren:

1 door achteloosheid = onverschilligheid= te weinig aandacht= vrouw met de was in de weer verliest haar gouden ring

Het proberen terug te vinden in het schuim want zij blinkt al op ander plaatsen= zij zoekt al naar vervanging.

2. door hardheid en te weinig liefde van de jagerminnaar (meestal bij het bedrijven van de liefde, waar de vrouw vaak de teleurgestelde is): hierdoor wordt de liefde van de beminde gedood= het dode ree.



Hij zal die liefde proberen terug te vinden in het bos van herinneringen en gebaren maar die is al weggekwijnd en niet meer te herstellen.



Dan gaat de teleurgestelde beminde zoeken naar haar ideaalbeeld, dit is een andere geliefde, want zij kan niet zonder liefde, zij wil haar land en haar zee, haar ideaal terug, maar de eerste liefde is voorgoed uit,

want zij is twee keer door haar eerste geliefde verbannen. Dit is haar laatste opdracht: het terugvinden van nieuwe liefde.



In op het eerste gezicht wat mysterieuze poëzie moet men ook de eenvoud kunnen zien.



Maar hartelijk dank dat u dit gedicht hebt geplaatst want het is een prachtig gedicht en ik heb ervan genoten.



Hartelijke groet. Pieter

Geplaatst: 11 jan 2008 01:23 pm

Pieter schreef : U gaat uitvoerig in op de technische aspecten maar die zijn maar zijdelings interessant en bij een een dichteres met een beetje vakmanschap ontstaan deze spontaan met een beetje bijschaving.

Pieter ik vind die technische aspecten dus wél interessant, ik weet daar weinig van en leer hier veel van. Het laat me ook op die manier naar gedichten kijken.

Pieter schreef : De minnaar=de liefste=een ideaalbeeld.

De beminde (de dichteres) wordt op twee manieren verloren:

1 door achteloosheid = onverschilligheid= te weinig aandacht= vrouw met de was in de weer verliest haar gouden ring

Het proberen terug te vinden in het schuim want zij blinkt al op ander plaatsen= zij zoekt al naar vervanging.

2. door hardheid en te weinig liefde van de jagerminnaar (meestal bij het bedrijven van de liefde, waar de vrouw vaak de teleurgestelde is): hierdoor wordt de liefde van de beminde gedood= het dode ree.

Hier ben ik het niet helemaal mee eens, de strekking is wel redelijk hetzelfde maar volgens mij ligt de nuance anders.



door achteloosheid = onverschilligheid= te weinig aandacht= vrouw met de was in de weer verliest haar gouden ring

1 De liefde ontglipt zoals de ring de vrouw ontglipt. Zij waarschuwt de liefste. Als hij/zij zo doorgaat verliest hij haar.

Ze waarschuwt dat zij hem op deze manier ontglipt. Hij zal haar overal zoeken maar zij blinkt ergens anders, niet meer in hun omgeving.



zoals de jager de tere ree verliest,

als hij haar dode lichaam heeft

De jacht is afgelopen als de ree geschoten is, er is niets meer om op te jagen. Het spel van jagen is over, zolang de ree er nog is blijft de jager gefascineerd en hij zal en moet haar hebben.

Daarna is de belangstelling over en rest alleen nog de dode ree.

Zo is de man in dit gedicht niet meer attent, niet meer aan het jagen als hij haar eenmaal 'heeft' als hij haar helemaal voor zich gewonnen heeft.

Misschien is hij zelfs op zoek naar een nieuwe prooi.



Maar...

De vrouw weet dat als zij hem ontglipt is hij haar zal zoeken (de jacht is weer geopend) maar zij zal zich (met haar verdriet om hem) terugtrekken en niet meer aan die relatie beginnen. (maar ik zal ergens kwijnen in de dichte schaduw) Ze wil niet meer door hem gevonden worden.

Ondanks dat ze enorm van hem houdt (hij haar land, haar zee is).

Ze vlucht weg om niet meer gekwetst te worden.

Ze zal op zoek gaan naar iemand die op hem lijkt, in iedere man zal ze iets van hem zoeken (eigenlijk hem zelf zoeken).

Ze is twee keer bannelinge. Ze vlucht weg van hem én van haar eigen omgeving (in vreemde landen)



Ze waarschuwt hem nóg een keer. Je verliest me mijn liefste...



Ben benieuwd naar jouw reaktie hierop Pieter



Dettie

[Geplaatst: 11 jan 2008 08:48 pm



quote="Dettie"]

Pieter schreef : U gaat uitvoerig in op de technische aspecten maar die zijn maar zijdelings interessant en bij een een dichteres met een beetje vakmanschap ontstaan deze spontaan met een beetje bijschaving.

Dettie schreef:

Pieter ik vind die technische aspecten dus wél interessant, ik weet daar weinig van en leer hier veel van. Het laat me ook op die manier naar gedichten kijken.



Ok, Dettie, maar voor mij zijn betekenis, emotie, taalgebruik, taalvondsten en mooie metaforen toch het belangrijkst. Daarna komen de techniek en de vorm, al moet je wel zorgen dat het gedicht ritmisch loopt maar dat hoeft niet persé in een strakke versvorm of systematisch rijm.



OPieter schreef:

Pieter schreef : De minnaar=de liefste=een ideaalbeeld.

De beminde (de dichteres) wordt op twee manieren verloren:

1 door achteloosheid = onverschilligheid= te weinig aandacht= vrouw met de was in de weer verliest haar gouden ring

Het proberen terug te vinden in het schuim want zij blinkt al op ander plaatsen= zij zoekt al naar vervanging.

2. door hardheid en te weinig liefde van de jagerminnaar (meestal bij het bedrijven van de liefde, waar de vrouw vaak de teleurgestelde is): hierdoor wordt de liefde van de beminde gedood= het dode ree.

Dettie: Hier ben ik het niet helemaal mee eens, de strekking is wel redelijk hetzelfde maar volgens mij ligt de nuance anders.



door achteloosheid = onverschilligheid= te weinig aandacht= vrouw met de was in de weer verliest haar gouden ring

1 De liefde ontglipt zoals de ring de vrouw ontglipt. Zij waarschuwt de liefste. Als hij/zij zo doorgaat verliest hij haar.

Ze waarschuwt dat zij hem op deze manier ontglipt. Hij zal haar overal zoeken maar zij blinkt ergens anders, niet meer in hun omgeving.



Pieter:Dit ben ik met je eens, maar we vergeten allebei iets. Zij beschouwt zichzelf als puur goud, hierdoor legt ze een beetje medelijden met haar minnaar in haar woorden die op het punt staat iets kostbaars te verliezen.



zoals de jager de tere ree verliest,

als hij haar dode lichaam heeft

Dettie: De jacht is afgelopen als de ree geschoten is, er is niets meer om op te jagen. Het spel van jagen is over, zolang de ree er nog is blijft de jager gefascineerd en hij zal en moet haar hebben.

Daarna is de belangstelling over en rest alleen nog de dode ree.

Zo is de man in dit gedicht niet meer attent, niet meer aan het jagen als hij haar eenmaal 'heeft' als hij haar helemaal voor zich gewonnen heeft.

Misschien is hij zelfs op zoek naar een nieuwe prooi.



Pieter: Deze uitleg gaat heel ver maar dat komt misschien omdat jij een vrouw bent. De verliefdheid=hebzucht=lust tot bezit houdt niet meteen op na de verovering. Als de vrouw voldoet aan zijn wensen zal hij verliefd blijven Maar de liefde gaat hier over omdat de beminde haar verliefdheid verliest, volgens mij door het egoïsme van de man, en de man heeft dat niet in de gaten. Jouw beeld van deze man is nog negatiever dan dat van mij.



Dettie:Maar...

De vrouw weet dat als zij hem ontglipt is hij haar zal zoeken (de jacht is weer geopend) maar zij zal zich (met haar verdriet om hem) terugtrekken en niet meer aan die relatie beginnen. (maar ik zal ergens kwijnen in de dichte schaduw) Ze wil niet meer door hem gevonden worden.



Pieter: Dit ben ik helemaal met je eens.



Dettie: Ondanks dat ze enorm van hem houdt (hij haar land, haar zee is).

Ze vlucht weg om niet meer gekwetst te worden.

Ze zal op zoek gaan naar iemand die op hem lijkt, in iedere man zal ze iets van hem zoeken (eigenlijk hem zelf zoeken).

Ze is twee keer bannelinge. Ze vlucht weg van hem én van haar eigen omgeving (in vreemde landen)



Pieter: Zou het kunnen zijn dat ze met de ene verbanning haar vlucht of vertrek uit Bulgarije bedoelt?



Dettie: Ze waarschuwt hem nóg een keer. Je verliest me mijn liefste...



Pieter: Ik denk dat dit geen waarschuwing meer is, maar een constatering!

Nu zitten we nog met één vraag: waarom gebruikt ze de zachte metafoor van de wasvrouw voor die van de harde metafoor van de jager? De verovering gaat toch vooraf aan de verkering? Daar heb ik eerlijk gezegd geen antwoord op.



Ik hou er wel van dit soort gedichten te doorgronden, hartelijk bedankt, Dettie.

Pieter



_________________

"Hoed u voor de literatuur. Gebruik de woorden die het eerst bij je opkomen" J.P. Sartre

Geplaatst: 12 jan 2008 07:41 am

Pieter schreef : Zij beschouwt zichzelf als puur goud,

Naar mijn idee doet ze dat niet. Ze vergelijkt het met een vrouw die haar gouden ring verliest.

Je kan het misschien zelfs zien als de vrouw die druk in de weer is voor hem (de was doen) langzamerhand haar zin in het huwelijk (de ring)verliest. De liefde (de ring) voor hem ontglipt haar.

De man zal haar zoeken in het schuim van woorden zoals

de vrouw die de was doet haar ring zal zoeken in het schuim van het waswater. (proberen of geprobeerd hebben de liefde vast te houden)

Lambert Wierenga schreef : Ze verliest in het schuimende water een kostbare ring. Een ring van goud! Symbool van haar liefde? Wordt dat verliezen een symbool van het verliezen van de ‘liefste’?

Ik denk eerder dat hij háár verliest. Zij gaat weg. Hoe erg ze dat ook zal vinden.



Zij blinkt is de vrouw, niet de ring, ze ziet zichzelf niet als goud.

Zijzelf zal ergens blinken, hier staat blinken voor te vinden zijn (maar wil niet gevonden worden)



Lambert Wierenga:

Ze zal wel ‘blinken’ (regel 6), maar voor hém onvindbaar, ‘ergens / op een vreemde plek’ (regel 6-7).

Pieter schreef : hierdoor legt ze een beetje medelijden met haar minnaar in haar woorden die op het punt staat iets kostbaars te verliezen.

Hier verschillen we van mening. In mij ogen waarschuwt ze hem, ondanks dat ze nog van hem houdt (mijn liefste) Er zal iets moeten veranderen, als hij zo doorgaat verliest hij haar, gaat ze weg.

Hij houdt van haar op zijn manier, zij van hem maar het kan niet langer zo.

Pieter schreef : Nu zitten we nog met één vraag: waarom gebruikt ze de zachte metafoor van de wasvrouw voor die van de harde metafoor van de jager? De verovering gaat toch vooraf aan de verkering? Daar heb ik eerlijk gezegd geen antwoord op.

Je verliest me, mijn liefste, verliest me,



zoals een vrouw in de weer met de was

haar gouden ring verliest.



zoals de jager de tere ree verliest



Ik denk dat de tere ree ook een symbool voor de vrouw is.

Haar lichaam is dood oftewel ze kan zich niet meer aan hem geven.

Hij heeft raak geschoten (door kwetsende woorden? vernedering?) en er is iets kapot gegaan in haar.

Daarom neem ik aan dat ook 'de wassende vrouw die haar ring verliest' staat voor de vrouw haar huwelijk kapot ziet gaan.

Pieter schreef : Als de vrouw voldoet aan zijn wensen zal hij verliefd blijven

En dat is waarschijnlijk waarom de vrouw zegt... je verliest me, m'n liefste

Want dat is eenrichtingverkeer.



Dettie

Geplaatst: 13 jan 2008 07:34 am



Ha Dettie

Er staat: je verliest me, mijn liefste, verliest me

zoals de vrouw in de was haar ring verliest



Logisch gezien is met de vrouw de minnaar bedoeld, (er staat: jij verliest, zoals de vrouw verliest) en even verder wordt hij vergeleken met een jager, en bij een eventuele minnares spreek je toch nooit van een jager, denk ik.



Verder zijn we het wel eens volgens mij. Er is een mislukkende liefde, die door de dichteres wordt gevoeld. Zij is bezig haar liefde voor hem te verliezen door zijn eigen toedoen. Daarom is het ook best mogelijk dat het steeds herhalen van "mijn liefste" een beetje ironisch bedoeld is. Jij denkt wel dat ik jou de liefste vind, maar dat is niet meer zo. ZIJ neemt het initiatief om weg te gaan en iets anders te gaan zoeken. Ik zie er ook een allegorie in van alle verliefdheden; ze houden allemaal op en eindigen of in een scheiding of na veel strijd en wijsheid uiteindelijk in echte liefde. Verliefdheid is eigenlijk geen liefde maar een natuurlijk verlangen naar bezit en voortplanting. Wel een prachtig gevoel maar helaas van korte duur.



Pieter

_________________

"Hoed u voor de literatuur. Gebruik de woorden die het eerst bij je opkomen" J.P. Sartre